DSCF7215 copie

Đáng lẽ ra tôi phải chọn phương án sách điện tử thay thế hoàn toàn cho sách giấy trên tinh thần bảo vệ môi trường và hạn chế rác thải, một cuốn sách được in ra là một phần tài nguyên rừng hi sinh dưới bàn tay bạn đọc (hang tram ngan cuon’ moi ban in). Nhưng tôi lại không mấy cảm tình với việc đọc sách trên màn hình, với tôi sách giấy là biểu tượng của tri thức, dấu vết của di sản văn hoá. Nó mang nhiều cảm xúc thân thương và gắn bó với người sở hữu, hơn nữa đọc sách giấy dễ chịu hơn đọc trên màn hình. Tôi thích mân mê một quển sách mới, giở đi giở lại một cuốn cũ hay thi thoảng ngó nhìn chúng nó dựa vào nhau trên giá sách thì thầm: “Ôi, đọc em đi, đọc em đi…” Với cả, cứ tưởng tượng ra cảnh đứng giữa rừng sách của một thư viện lâu năm thấy thăng hoa bay bổng hơn là đứng giữa một đống các cây dữ liệu khổng lồ Big Data đang ngày đêm hoạt động quay cuồng giữa xa mạc Texas.

Nhân tiện, ở Paris có rất nhiều các thư viện lớn nhỏ khắp nơi. Nếu tôi nhớ không nhầm thì dân Pháp được xếp hạng đọc nhiều thứ 2 trên thế giới (sau Anh). Các thư viện lớn của Paris đẹp và trang nghiêm, ai cũng rón rén, im ắng như trong nhà thờ, bạn có mấy cuộc đời cũng không đủ để đọc hết một danh mục sách trong đó. Có những loại sách quý mà không phải ai cũng có thể tham khảo. Mỗi buổi đi thư viện lớn như đi Spa, vào hít hà cái không khí trang nghiêm thanh tao đẹp đẽ ấy và tận hưởng cái cảm giác choáng ngợp bởi di sản tri thức của nhân loại.

Các thư viện “bình dân” (thư viện nhỏ, sách phổ thông) thì quận nào cũng có, số lượng tương đương với một hiệu sách nhỏ nhưng chất lượng thì không được cập nhật bằng. Hồi tôi mới đến Paris, thẻ thư viện miễn phí là một trong những điều hấp dẫn nhất đối với sinh viên. Tôi tung tăng từ quận này sang quận khác để khám phá xem thư viện nào đẹp, tiện nghi và dễ chịu nhất. Sách thì không đọc (có biết tiếng đâu mà đọc), thi thoảng mượn một quyển truyện tiếng Anh, chủ yếu là mượn đĩa, dùng internet. Trẻ con bắt đầu đến thư viện quận từ rất sớm, từ mẫu giáo đã có sách truyện phục vụ cho các em tại thư viện, ngay cả khi chúng chưa biết đọc. Thư viện quận còn thường xuyên tổ chức các buổi chiếu phim (nếu có phòng chiếu phim nhỏ), giao lưu văn hoá, thuyết trình hay gặp gỡ độc giả. Ngày thứ tư hay thứ bảy thì đông nườm nượp và rộn ràng như nhà trẻ. Văn hoá tràn ngập các mạch rãnh của cuộc sống thường ngày tại thủ đô Paris. Lại mơ ước không biết đến bao giờ Hà Nội mới có những nơi như thế!

IMG_0115
Thư viện Sainte Geneviève của trường Sorbonne ở Panthéon – nơi tôi có thể ta cứu những cuốn bách khoa toàn thư về văn minh nhân loại được in từ vài thế kỉ trước

Đến khi vào đại học tôi cũng lăn lê ở Pompidou (thư viện “bình dân” cỡ đại) lúc cần nộp bài hay trước mỗi kì thi để lấy dữ liệu, đôi khi xếp hàng cả tiếng đồng hồ mới vào được đến nơi. Nhưng vào rồi thì nhờ sái cái không khí học hành và dữ liệu trong đấy mà làm việc, lại đỡ tốn tiền sưởi mùa đông ở nhà mà còn ấm hơn rất nhiều. Thư viện này có sách nhiều thứ tiếng, có cả sách tiếng Việt.

Nhà triết học, thần học, luật gia Hồi Giáo Al Ghazali (1056-1111) – mệnh danh là đại dương tri thức – mà những hiểu biết của ông còn để lại dấu ấn đến ngày hôm nay – lúc còn trẻ có lần bị cướp bởi một toán người trên sa mạc, ông năn nỉ chúng hãy lấy tất cả những gì chúng muốn chỉ xin chúng trả lại cho ông sách vở ghi chép nghiên cứu của ông. Tên cướp đường cười khẩy hỏi rằng: “Sao ông có thể nói những thứ này là tri thức của ông? Khi mà tôi lấy chúng đi là tôi tước bỏ đi tri thức của ông?”. Al Ghazali cho rằng những lời lẽ đó là thượng đế muốn ông nghe, sau đó ông bỏ ra 3 năm để nhớ và ghi chép lại toàn bộ trong một cuốn sách khác và lần này thì chắc chắn là ông biết, hiểu rõ những kiến thức của mình để chúng không rời xa ông.

Tri thức là thứ vô hình ở trong đầu, nếu tôi có một giá sách đồ sộ, nó cũng sẽ chẳng làm tôi thông minh hơn nếu như tôi không rút ra được điều gì khi đọc những cuốn sách đó. (Nhưng ít nhất là có đọc vẫn hơn, còn chưa tính tới là có hiểu hết hay không:). Tôi bắt đầu làm quen với sách điện tử sau khi sở hữu một chiếc ipad mini. Khởi đầu bằng bằng một tác phẩm 1200 trang: Anh em nhà Karamazov của Doltoievski, quan hệ giữa tôi và sách điện tử đã được cải thiện và tiến triển theo hướng tốt. Phải nói là đọc trên máy tính bảng vô cùng tiện lợi, kích cỡ nhỏ gọn hợp lí cho việc đọc trong lúc di chuyển bằng tàu điện ngầm hay xe bus. Hiện tại tôi mất 1h để đi từ nhà đến nơi làm việc, tôi mang theo nước uống và đồ ăn trưa nên việc tránh phải mang vác thêm một quyển sách nặng là rất đáng xem xét đối với tôi. Ngoài ra, với 1200 trang tiếng Pháp thì từ điển tự động trong Ipad quả là một công cụ đắc lực – di tay lên một từ tôi không biết để hiển thị định nghĩa thay vì phải vào mạng hay giở sách để tra cứu – cái này thì sách giấy không thể sánh bằng. Buổi tối khi ở trong chăn cũng không phải mỏi tay ôm sách và loay hoay xoay đèn sao cho đủ sáng đúng trang sách mà không chói mắt. Nó còn kinh tế hơn so với việc mua sách. Dẫu sao tôi vẫn thích sách giấy, và sau khám phá muộn màng của tôi về tiểu thuyết kinh điển Anh em nhà Karamazov thì tôi lại muốn sở hữu cuốn sách này, nó là một trong những tác phẩm đổ bê-tông gia cố thêm cho nền móng tư tưởng siêu nhiên của tôi.

DSCF7197 copie
Second-hand books met me by destiny :)

Tôi kết hợp các cách khác nhau để có giải pháp tối ưu cho việc thoả mãn nhu cầu đọc và sở hữu sách của tôi. Với những sách tham khảo mà tôi sẽ không bỏ tiền ra mua, những truyện mà tôi không chắc sẽ thích và đọc hết, hay sách in nghệ thuật đắt tiền mà tôi không có khả năng chi trả, tôi mượn chúng ở các thư viện gần nhà. Sách điện tử là lựa chọn cho những truyện thích ở mức trung bình, những tác phẩm kinh điển đã thành miễn phí và các phiên bản sách tham khảo rẻ tiền.

DSCF7376
Second-hand book store in Paris are as many as bakeries

Sách cũ cũng là một phương án tránh lãng phí hiệu quả và thú vị, tôi đã bắt gặp em từ điển bách khoa về biển cổ điển trong ảnh này ở một người bán dạo bên lề đường. Nó vẫn còn nguyên vẹn và rất đẹp, với 10 đồng tôi còn được chọn thêm 2 quyển khác – thật là một mối hời 😀

Khối lượng sách tôi đọc là trung bình, không nhiều không ít, nhưng những cách này tích kiệm cho tôi được đến tiền trăm mỗi năm. Tôi thích đi lượn hiệu sách, từ hồi lớp 5, lớp 6 đã dong duổi xe đạp khắp Tràng Tiền với cô bạn Còm của tôi. Bây giờ thì lâu lâu mới đi một lần để tránh tiêu tiền, nhưng đôi khi vẫn cần mua sách mới, sự lựa chọn dồi dào của sách mới làm tôi háo hức.
———————————————————————————————————————————————————————————————–
I should have switched into e-book in order to replace entirely printed book for the shake of environnement protection, in the spirite of no-waste lifestyle. But I love paper books. Honestly, I read e-book because it spares me money rather than because of environmental cause (shame on me). For me it’s the symbol of knowledge, of cultural heritage. There is something very special in a paper book when I touch it, flip it, when a book me becomes familier, a kind of respect and love can be felt between me and a book. I can hear some of them whisper “oh, read me, read me please!” while catching my hesistating eyes glantding on shelve. And then, standing in the middle of a prestigious library is much more enchanted than standing in the middle of Big Data servers in Texas dessert.

DSCF6250
Books borrowed from library – Sách mượn thư viện (thời hạn 3 tuần)

Paris has alots of public libraries, big and small, they are all around the city. Some are quit ancien and charming like Mazarine (Paris 6ème), Sainte Geneviève (Place de Panthéon), in which you can look up in 16th – 18th century books. They are touristic monument as well, people can come visit them, gazing at the greatness of human’s knowledge, inhale the solemn air of intellect transcendence and contemplate French baroque architecture.

There is at least one library in each quartier of Paris. I remember when I first arrived in Paris, the free access of all public libraries make them great attractions for a student like me. Even I didn’t speak French enough to read books but I enjoyed going from library to library finding a confortable place, a lovely one to study French, using Internet and passed my day without burning out the heat bill during winter. Public libraries in Paris are also places for holding cutural evens: movie screening, interview author, meeting between readers or conference… Children in French go to library at very young age. There are books for them even they don’t know how to read yet. I consider it’s a big luck living in a city where knowlegde is very much available everywhere. I borrow from library books which I don’t want to own.

DSCF6246 copie
My treasure 10 euros vintage encyclopedia – a historical book all about the sea – beautiful print quality

I started to discover e-book lately with the coming of my new Ipad mini. I don’t have a Kindle and don’t wish to get one more device. Although there are reflets on the screen, reading e-book on Ipad is still practical to me. I kicked off my appli ibook with a 1200 pages novel: The Karamazov Brothers of Doltoievski, I must say, for me, the integrated dictionary of Ipad is a victory over printed book. Beside, I can easily carry it with me for reading during transport. I take one hour to go to work from home with my lunchbox and beverage bottle fulfilled, e-book is much adaptable. Though after reading The Karamazov Brother, I again envy the possession of such a chef d’oeuvre revealing part of my confession.

DSCF7375 copie

Second hand book also offers good means to save money and avoid waste. It’s a kind of pleasure when I bump into a good book by chance, it’s your old friend that you know him very well but never met him before.

I combine those 3 methods: old book, new book and e-book for serving my scholarship and still have serious desire for possessing printed books. The wish list is long but I’ll consider zero-waste way of life before buying anything.

To follow and like my post:
E-book or paper book? – Sách giấy hay sách điện tử?
Tagged on: